442 sayılı Köy Kanunu'na 20/05/1987 tarih ve 3367 sayılı Kanunla eklenen hükümlerle (ek 13. Madde), köyde ikamet eden ve köy nüfusuna kayıtlı olup evi bulunmayan ihtiyaç sahiplerine ihtiyar meclisi kararıyla rayiç bedel üzerinden, en çok 5 yıl vadeli 5 taksitle arsa tahsis edilmesi ve tahsis edilen arsa üzerine 5 yıl içerisinde bina yapılması ve hak sahiplerinin bu taşınmazı 10 yıl müddetle devir ve temlik edemeyecekleri hususu açıkça belirtilmiştir. Ayrıca 20/08/1987 tarihli ve 19550 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Köy Yerleşme Alam Uygulama Yönetmeliğinin 15. Maddesi "Arsaların hak sahipleri adına tapuda tescil tarihinden itibaren 5 yıl içinde bina yapılmadığı takdirde köy muhtarlığınca alınacak yargı kararı ile tapu iptal edilerek arsanın köy tüzel kişiliği adına tescil edilir."; 14. Maddesi ise "Peşin ve taksitle satılan arsalar 10 yıl müddetle konut veya zirai kredi veren kuruluşlar dışında rehin veya diğer ayni haklarla takyit edilemez, miras yoluyla intikal işlemi hariç, devir-temlike, satış vaadi sözleşmesine, taksime, şuyuun giderilmesi talebine konu olamaz ayrıca 6183 sayılı amme alacağı haricinde haciz dahi edilemez." hükmündedir. Yönetmeliğin15. Maddesinde bina yapılmayan arsaların tapularının yargı kararı ile iptal edilebileceği mevcut iken Resmi Gazetenin 5/12/2017 tarih ve 30261 sayısında yayınlanan 7061 Sayılı yapan Bazı Vergi Kanunları ile diğer bazı Kanunlarda değişiklik yapılmasına dair Kanunun ile 18/3/1924 tarihli ve 442 sayılı Köy Kanununa aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.
“GEÇİCİ MADDE 5- Bu Kanunun ek 13 üncü maddesine göre satışı yapılan taşınmazlara ilişkin olarak anılan maddede belirlenen süre içerisinde binalarını yapmayan ya da taksitlerini ödemeyen hak sahipleri ile 31/12/2020 tarihinden önce süreleri dolacak olan hak sahiplerine binalarını yapmaları veya taksitlerini ödemeleri amacıyla 31/12/2020 tarihine kadar ek süre verilir. Ancak bu süre içerisinde de hak sahiplerince bina yapılmaması veya taksitlerin ödenmemesi durumunda, bu taşınmazlar köy tüzel kişiliği adına, tüzel kişiliğini kaybeden köylerde ise ilgili belediye adına resen tapuda tescil edilir.” Buradaki 31/12/2020 tarihine kadar verilen süre en son 31/12/2028 kadar uzatılmıştır.
Gelelim Kanunun maddelerinin açıklanmasına öncelikle bu arsalar en fazla 2000M2 olabilir. Bu arsadan satın alabilmek için a) Reşit olmak b) Kendisine, eşine ve reşit olmayan çocuklarına ait evi veya arsası bulunmaması, var ise evinin harap, arsanın kullanışsız olması c) İsteklinin ikamet etmekte olduğu köy nüfusuna kayıtlı olması ve o köyde asgari 5 yıl oturmuş olması d)Nüfus kaydı evvelce başka yerlerde olup, bu kanunun yürürlüğe girmesinden sonra bu köy nüfusuna aktarmış olanların, hak sahibi olabilmeleri için nüfus kaydı aktarma işlemi tarihinden itibaren 5 yıl süreyle fiilen o köyde ikamet etmiş olmaları şarttır.
Yukarıda sayılan şartları haiz bulunan isteklilerin sayısı arsa sayısından çok ise, arsalar şu öncelik sırasına uyularak satılır. a) Sel, yer kayması ve yangın gibi sebeplerle arsa ve evini kaybetmiş olanlar, b) Kendisine, eşine ve reşit olmayan çocuklarına ait köy içinde inşaata müsait arsası bulunmayanlar, c) Evi çok harap ve arsası elverişsiz olanlar d) Evli ve çok nüfus sahibi olanlar, çocuk sahibi dullar, e) Evli olanlar, f) Köydeki ikamet süresi fazla olanlar. Arsalar üzerine satış tarihi itibariyle 5 yıl içerisinde bina yapılması zorunludur. Bu 5 yıllık süre son olarak 31/12/2028 kadar uzatılmış olup bu süre içerisinde içinde bina yapılmayan arsalar Köy muhtarlığının veya Köy Tüzel Kişiliği kaldırılan yerlerde ise İlgili belediyenin talebi ile Yargı kararı olmaksızın köy tüzel kişiliği adına, tüzel kişiliğini kaybeden köylerde ise ilgili belediye adına resen tapuda tescil edilecektir. Köy yerleşim alanı imar mevzuatına göre hazırlandığından oluşturulan parseller imar parselidir.ve tapuda imar parseli parsellerine uygulanan kurallara tabidir . Üzerindeki şerhin kaldırıldığı arsaların hisseli satışı talep edildiğinde ilgili kuruluşlardan Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün 1997/12 sayılı genelgesine istinaden hisseli satış mümkün olup olmadığı konusunda görüş sorulmayacaktır.
Üzerinde şerh olan taşınmazın satışı talep edildiğinde ilgili Köy Muhtarlığına veya Belediyeye 3367 sayılı yasaya göre tesis edilen şerhin kaldırılıp kaldırılamayacağı satışının mümkün olup olmadığı soru konusu edilmeli üzerinde ev olup olmadığı soru konusu edilmemelidir. Bu konu Tapunun konusu değildir yerin üzerinde ev olup olmadığı köy tüzel kişiliğinin veya Belediyenin görev alanıdır. Üzerinde bu şerh varken bu yer üzerine icra dairesinde haciz gelebilir mi. Kanun gereğince bu şerh varken taşınmaz üzerine haciz tesis etmek mümkün değildir.